Engels

 

 

 

 

Circulaire Economie

Hoe werk je samen in de keten?

Circulaire economie vraagt om systeem denken: bedrijven moeten niet langer gefocust zijn op persoonlijk financieel gewin maar op het optimaliseren van het gehele systeem. Hier is samenwerking voor nodig. Door samen te werken kunnen bedrijven in een waardeketen hun positieve impact op alle spelers, de maatschappij en het milieu te laten toenemen. (Kraaijenhagen et al., 2016, p. 26)

Voorbeelden van vormen van samenwerking in een circulaire economie, en een stappenplan om dit op te pakken zijn hieronder te vinden.

Samenwerking binnen een circulaire economie

Succesvol samenwerken vraagt om systeemdenken. Door het gehele systeem te beschouwen in beslisprocessen worden de belangen, risico’s en krachten van alle stakeholders meegenomen en volgt een beslissing een integrale aanpak. De dilemma’s in het huidige systeem zijn te complex om door één speler op te lossen, en daarom is samenwerking noodzakelijk: hierin onderscheidt men:

  • Samenwerking binnen een organisatie
  • Samenwerking tussen organisaties
  • Samenwerking met consumenten

(Kraaijenhagen, Van Oppen & Bocken. 2016, p. 28)

Inter-organisationele samenwerking

Meer samenwerking tussen technische en financiële afdelingen is noodzakelijk voor integrale innovatie in productontwikkeling, zodat de terugverdientijd en investeringskosten kunnen worden meegenomen in de ontwikkeling van het product. (Rizos, Behrens, Kafyeke, Hirschnitz-Garbers, & Joannou. 2015). Ook bij het ontwerpen voor disassemblage is samenwerking tussen ontwerpers, afvalverwerkers, en producenten essentieel (Kraaijenhagen, Van Oppen & Bocken. 2016 p. 12).

Een werknemers met enthousiasme voor circulaire economie kan door goed leiderschap dit overbrengen aan de gehele organisatie.  Goed leiderschap kenmerkt zich door gerichte interactie en samenwerking met collega’s en werkgevers. (Kraaijenhagen, Van Oppen & Bocken. 2016, pp. 39–41)

Intra-organisatieleer samenwerking

‘Materiaal pooling’ of Industrial symbiotisch

Bedrijven kunnen samenwerken om de kansen die liggen in het delen van materialen te benutten, door middel van Industrial symbiose. Dit is een samenwerkingsverband waarin bedrijf A rest stromen uitwisselt met bedrijf B die de stroom kan gebruiken in zijn eigen processen. Goede samenwerking is nodig om de nodige infrastructuur te realiseren, in de vorm van fysieke pijpleiding maar ook virtuele databases om materiaalstromen in kaart te brengen. Het voordeel van deze samenwerking is een vermindering in afvalstromen en een extra inkomstenbron. (Kok, Wurpel, & Ten Wolde. 2013, p. 22)

Een succesvol voorbeeld van Industrial Symbiosis vinden we in een industrieel eco-park in Kalundborg in Denenmarken. Het succes van de vele materiaal uitwisselingen in dit industriële park ligt aan het vertrouwen tussen de verschillende bedrijven en de open, flexibele manier van communiceren. Het lastige aan deze oplossing is dat veel wetgeving om conservatieve standaardoplossingen vraagt en geen ruimte biedt voor oplossingen door middel van samenwerking. (Van Eijk, 2015, p. 26)

Stappenplan

Ook om samenwerking succesvol te implementeren in een bedrijf is een integrale aanpak nodig. Goede samenwerking hangt samen met innovaties in het business model en in de techniek die gebruikt wordt. Een integrale aanpak naar een circulair en samenwerkend bedrijf  volgt, volgens Christian Kraaijhagen, Cecile van Oppen en Nancy Bocken, 10 stappen:

  1. Leiderschap
  2. Visie en doelstellingen
  3. Selectie van pilotprojecten
  4. Schets het systeem
  5. Visies opstellen met partners
  6. Interne transformatie
  7. Circualire business model innovatie
  8. Internaliseren van externaliteiten
  9. Contract
  10. Opschalen van pilot naar circulair bedrijf

(Kraaijenhagen, Van Oppen & Bocken. 2016)