Engels

 

 

 

 

Circulaire Economie

Welke nieuwe, circulaire businessmodellen ontstaan er?

Circulair ondernemen brengt nieuwe businessmodellen met zich mee. Het veld ontwikkelt zich snel, maar een gemene deler tekent zich af.

Op basis van diverse bronnen heeft de Working Group FinanCE van de Ellen MacArthur Foundation drie categorieën van circulaire verdienmodellen geïdentificeerd: Circulaire Innovatiemodellen, Circulaire Gebruiksmodellen en Circulaire Outputmodellen.

Circulaire Innovatiemodellen

Circulaire Innovatiemodellen richten zich op de ontwikkelingsfase van een product. Producten worden ontworpen om langer mee te gaan en makkelijker te onderhouden, te repareren, te upgraden, te vernieuwen (refurbish), te herproduceren (remanufacture) of te recyclen. Daarnaast worden nieuwe materialen ontwikkeld of gebruikt, bijvoorbeeld bio-based materialen of volledig recyclebare materialen.

Voorbeelden van businessmodellen in deze categorie:

  • Productontwerp: Ontwikkeling van producten die ontworpen zijn voor een lange en bruikbare levensduur en/of makkelijk onderhoud, reparatie, recycling etc;
  • Procesontwerp: Ontwikkeling van processen die hergebruik en recyclebaarheid van industriële en andere (bij)producten en afvalstromen verbeteren;
  • Circulaire leverancier: Levering van input materialen, zoals hernieuwbare energie, bio-based materialen, of volledig recyclebare materialen.

Circulaire Gebruiksmodellen

Deze businessmodellen richten zich op de gebruiksfase door optimaal gebruik van het product en het bewaren van toegevoegde waarde. Deze verdienmodellen maken het mogelijk om het eigenaarschap van het product te behouden (bijvoorbeeld door een product als dienst aan te bieden in plaats van het te verkopen) en verantwoordelijkheid te nemen voor het product tijdens zijn gehele levensduur (bijvoorbeeld door onderhoudsdiensten of add-ons om de levensduur te verlengen). Deze businessmodellen behelzen een omschakeling van het produceren en verkopen van producten naar het aanbieden van producten in de vorm van een dienstencontract.

Voorbeelden van businessmodellen in deze categorie:

  • Product-als-een-dienst: Levering van productprestatie in plaats van het product zelf door een combinatie van producten en diensten. Eigenaarschap van het product wordt behouden door de dienstenleverancier;
  • Sell and buy-back: Verkoop van een product onder voorwaarde dat het product na een bepaalde periode teruggekocht wordt;
  • Deelplatforms (access provider): Verhoogde bezettingsgraad van producten door in staat stellen gebruik, toegang of eigendom te delen;
  • Levensduurverlenging: Verlenging van de bruikbare levensduur van producten en componenten door reparatie, onderhoud of upgrades;
  • Tracing facility: Diensten voor het volgen, marketen en verhandelen van secundaire grondstoffen.

Circular Outputmodellen

Deze businessmodellen richten zich op de output en toegevoegde waarde van een product na de gebruiksfase. Deze modellen genereren omzet door de transformatie van gebruikte producten in nieuwe producten of bruikbare componenten of grondstoffen. De ontwikkeling van retourlogistiek is essentieel voor dit model.

Voorbeelden van businessmodellen in deze categorie:

  • Herwonnen materialen leverancier: Verkoop van teruggewonnen materialen en componenten in plaats van virgin of gerecyclede materialen;
  • Vernieuwing & Onderhoud: Vernieuwing (refurbishment) en onderhoud van gebruikte producten met als doel deze te verkopen;
  • Recycling facility: Transformatie van afval in grondstoffen. Extra omzet door innovatie in recyclingtechnologie;
  • Recovery provider: Verkoop van take-back-systemen en inzamelingsdiensten om bruikbare materialen terug te winnen uit weggegooide (bij)producten);
  • Support lifecycle: Verkoop van consumables, reserveonderdelen en add-ons om de levenscyclus van producten te ondersteunen.

Working Group FinanCE. 2016, p.42